Blog




Verslag 'De Bijbel in Gewone Taal'

Onderwijs en Informatie

Zaterdag 14 maart werd Pieter Lenaerts, Bedienaar van de eredienst te Koersel, vriendelijk onthaald in de gebouwen van de ETF. Hij blijft zich verbazen over hoeveel er daar veranderd is sinds hij daar mocht studeren. "Prachtig. Alles was fijn in orde en ik mocht genieten van 2 goede sprekers die met de nodige humor en nuance een beeld schiepen van het wel en wee van de BGT."

Lees hieronder zijn aantekeningen van de lezingen van Mark Paridaens en Gie Vleugels.

 

Sessie 1: Briefliteratuur en Openbaring (Mark Paridaens)

De HSV kan je vanuit het oogpunt van een architect beschrijven als een gerestaureerd herenhuis.
Vanuit eenzelfde architecturaal oogpunt is de NBV dan weer een moderne stijlvolle woning. 
De verduidelijkingsstrategie van de BGT kan je dan best vergelijken met een glazen huis. 

De BGT kan getypeerd worden als een vertaling met een expliciterend verduidelijkend karakter. 
Wat anders in een voetnoot verduidelijkt werd, kan je nu gewoon in de tekst vinden. 
Hierbij valt de nood maar ook de mogelijkheid om te interpreteren weg. 
Een beeld kan behouden worden maar soms wordt het uitgelegd, vereenvoudigd of zelfs weggelaten. Zo wordt de tekst duidelijker en laagdrempeliger maar gaan er bepaalde beelden die doorheen een hele brief lopen, verloren (bvb. de wedloop in 2 Timotheüs).

De BGT is veel lijviger. Alles wordt uitgelegd en daarvoor zijn er meer woorden, zinnen, pagina’s nodig. Zinnen worden opgesplitst in meer maar ook kortere zinnetjes. 
Hiervoor wordt er soms kunstmatig gebruik gemaakt van punten. Deze punten kappen de zinnen in stukken. 

Bij moeilijke teksten gaat de BGT verder dan alle voorgaande vertalingen en gaat ze expliciet uitleggen wat de tekst betekent. 

Je verliest meerduidigheid in de tekst. Alles is toegespitst op een eenduidige verklaring. Hierdoor verliezen we de woordspelen die soms aanwezig zijn. 

Mark Paridaens gaf een paar voorbeelden:
- Je hoort Jakobus niet meer zijn stem verheffen. (Jakobus 4:4-8) Met de uitroeptekens gaat ook de retoriek verloren. 
- Ook in 1 Kor. 15:55 verliezen we de nodige dramatiek.  De BGT spreekt ons verstand aan waar de grondtekst zijn middelvinger opstak naar de dood. 
- 2 kor. 5:13 geeft een mooie parallel weer.  Die gaat verloren in de BGT. 
Wat de NBV in 18 woorden zegt, vertaalt de BGT in 34 woorden. 
- In Galaten 3:10-13 is er een duidelijke inclusio in de grondtekst. De NBV neemt dit mooi over. In de BGT gaat die volledig verloren en daarbij ook de tegenstelling tussen zegen en vloek.  De BGT vertaalt met het uiteindelijke resultaat (beloning en straf). 

De verbondstaal valt weg en wordt vervangen door duidelijkere taal. 
Achteraan de BGT is er een lijstje met woorden die wel gebruikt worden met de nodige uitleg erbij.

Containerbegrippen worden concreter vertaald.  ‘Gerechtigheid’ wordt goed en eerlijk. Hierdoor verliezen we de nuances.
De BGT gebruikt 4000 woorden, de HSV gebruikt er 11000 (lexicale convergentie). 

Zo komen de woorden ‘redding’ en ‘redden’ heel veel voor. De nadruk ligt op het redden en niet op het verloren gaan. 
Zo zijn er een 15-tal woorden die allemaal vertaald worden met redden of gered worden. Redden is zo een containerbegrip geworden. 
Je krijgt zo de indruk dat de tekst meer gericht is op ons en onze redding en dat de nadruk op God’s eer (wat het doel is van onze redding) een beetje verloren gaat. 

1 kor 13:1-7 spreekt wel zeer goed aan.

De BGT is met glans geslaagd om een duidelijke verstaanbare tekst te maken. Hiervoor zijn er echter offers gebracht. De rek en meerduidigheid zijn uit de tekst. Het literaire aspect is verdwenen.

 

Sessie 2: Evangeliën en Handelingen (Gie Vleugels)

Gie Vleugels had zijn bevindingen creatief gecategoriseerd:

Ont-vreemding

de bijbel komt vreemd over, die oude munten en afstandsmaten. Wat moet je ermee.  De BGT werkt ontvreemdend en dit is meestal een goede zaak.
+ MT. 20:2 Hij spreekt een bedrag met hen af: het normale loon voor een dag werken.
+ Handeling 4:36 Barnabas. Dat betekent: iemand die mensen troost.
+ Help ons om nooit tegen u te kiezen. Ipv leidt ons niet in verzoeking. 
+ (maak niet dat wij zondigen of maak dat wij niet zondigen)
+ MT 15:5 Ik heb mijn hele bezit aan God beloofd, ik kan jullie er niets van geven. 

+ Het kan gebeuren dat een man sterft zonder kinderen. Dan moet zijn broer trouwen met de weduwe.  De broer moet zorgen dat zij een kind krijgt.  …

+ Dat zaad levert goed koren op, met wel honderd of zestig of dertig graankorrels. 

1 graankoreltje wordt ook effectief een aar met 30 tot 100 korreltjes!

Negatief:

Lucas 3:17
MT 5:18 jota en titel worden punt en komma (er waren geen leestekens).
Lucas 10:19, 11:12  schorpioenen worden giftige spinnen. 
Lucas 8:31, 10:15 en 12:5 worden allemaal hel. 

Het nieuws over Jezus werd bekend in heel Syrië Mt. 4:42: Syrië toen en nu is heel groot verschil. 

MT 16:19 geldig ipv vastmaken en losmaken. Petrus wordt hier een superpaus die een beleid voert dat geldig is in de hemel. Context is er één van sleutels. Het heil wordt al dan niet beschikbaar. 

MT 23:23 Dan heeft het ook geen zin om je aan de kleine regeltjes te houden.

Ont-raadseling: de raadseltjes worden verklapt!

Mt. 26:18
Johannes 8:28
Johannes 13:26 (het was niet zo evident want ze hebben het toen niet gezien)
Joh. 16:20

Informatieverlies
Mt. 1:16
Handelingen 23:16-17 (BGT verbergt jonge leeftijd)
Mt. 26:2 bijna ipv na 2 dagen
Mt 26:28 “bloed van het verbond” (Lucas 22:20)

Verkeerde been

Mt 26:85 (priestermantel)
Handelingen 18:18 kaalscheren als weddingschapje? Ipv bekend offeritueel
Handelingen 21:23 gelijkaardig
Mat. 1:18, 20 wie is de vader?  Uit of door de Heilige Geest?
Mt. 2:23 heilige boeken ipv profeten

Beeldenstorm
Mooie beeldspraak verdwijnt en een beeld zegt meer dan duizend woorden…
Mt 7:6 het beeld van het heilige aan de honden geven
Mc 8:15 zuurdeeg verdwijnt

Noord-Nederlands
(rare jongens die nederlanders)
Sta op en ga lopen Hand. 3:6
MT. 12:2, handelingen 17:18

Missers (pijnlijk)

MT. 9:15; Lucas 5:35
Mt. 26:40
Jh. 11:26
Lucas 24:12 (alleen staat er niet!)

Treffers (ze hebben ook goede dingen gedaan)!

Mt. 5:17 Ik ben niet gekomen om de wet van Mozes of de andere heilige boeken weg te doen. Ik ben juist gekomen om hun echte betekenis te laten zien. 
MT. 24:6 jullie zullen horen dat er oorlog is of dat er oorlog komt.
Lucas 6:9 Jezus maakt duidelijk dat je altijd iets doet.  Ook op de sabbat.  Je laat iets gebeuren. 

 

Conclusie:

De BGT is zeker een aanwinst. Voor kinderen, beginnende lezers, als evangelisatiemateriaal is hij zeker aangewezen. Ook voor iemand die al een tijdje in zijn bijbel leest en geen commentaren raadpleegt maar toch moeilijk blijft hebben met Paulus zijn ellenlange zinsconstructies: de BGT kan u verder helpen. 

Dit zolang als je genoegen wilt nemen met de eenduidige uitlegging van Gods Woord. 

Gods rijke woord is hier precies iets minder rijk geworden. De BGT gebruikt ongeveer 1/3de van de woordenschat die een HSV gebruikt.   




© Copyright 2017 Evangelische Christengemeenten Vlaanderen | Webdesign door Silensstudio | Contact | Login